ތިމާ މީހާ ނަމާދުކޮށްފައި، ނަމާދުތައް ފާއިތުވެދާ އިރު ވެސް ދަރީން ޓީވީ ބެލުމާއި ގޭމުތައް ކުޅޭން ދޫކޮށްލައިފައި ބައިތިއްބާ ނަމަ، ތިބާ މާތް ﷲއަށް ބިރުވެތިވެ ޚަބަރުދާރުވާށެވެ!
މި ހަފްތާގެ ހުކުރު ޚުތުބާގައި އަލިއަޅުވާލާފައި ވަނީ ކުޑަކުދިން މިސްކިތަށް އަހުލުވެރި ކުރުވުމާއި ބެހޭގޮތުންނެވެ. އެގޮތުން ނަމާދުގެ މުޙިއްމުކަން ބަޔާންކޮށްދެއްވަވައި ޚުތުބާގައި ބުނެފައިވަނީ، އިންސީންނާއި ޖިންނީން ދުނިޔެއަށް ފޮނުއްވެވީ މާތް ﷲ އަށް އަޅުކަން ކުރުމަށް ކަމަށާއި، ނަމާދަކީ ދީނުގެ ތަނބު ކަމަށް އަދި ޤިޔާމަތްދުވަހު އެންމެ ފުރަތަމަ ޙިސާބުބެއްލެވޭ އަޅުކަން ކަމަށެވެ.
އަދި މި މަތިވެރި ވާޖިބަށް ދަރީން ލޯބިޖައްސުވައި، ނަމާދަށް ރައްކާތެރިވާ ބަޔެއްގެ ގޮތުގައި ތަރުބިޔަތުކުރާންޖެހޭ ކަމަށާއި، އެކަމުގައި އިހުމާލުވެއްޖެ ނަމަ، ދިރިއުޅުމުގެ އުފާވެރިކަން ގެއްލި އާޚިރަތުގައި ބޮޑުވެގެންވާ ހިތާމައެއް ނޫނީ ނުލިބޭނެ ކަމަށް ވެސް ބުނެފައިވެ އެވެ. ދަރީންނަކީ އެބަޔަކާއިމެދު މައިންބަފައިން މަސްއޫލުވާންޖެހޭ، އަދި މައިންބަފައިންނަށް ދެއްވި ވަރަށް ބޮޑު ނިޢުމަތެއް ކަމަށާއި، ދަރީން ނަމާދަށް އަހުލުވެރިކުރުވަން މަސައްކަތްނުކޮށް، އިހުމާލުވެއްޖެ ނަމަ، ދެމަފިރިން ފާފަވެރިވާނެ ކަމަށް ވެސް ޚުތުބާގައި ހަނދުމަކޮށްދީފައި ވެއެވެ.
މީގެއިތުރުން ދަރީންނަކީ ނަމާދަށް ލޯބިކުރާ ދަރީންތަކެއްކަމުގައި ހެދުމަށް ޓަކައި އަޅާން ޖެހޭ އެންމެ ފުރަތަމަ ބިންގަލަކީ، އެ ދަރީންގެ މައިންގެ ގޮތުގައި ދީންވެރި ތަޤުވާވެރި މައިން އިޚުތިޔާރުކުރުން ކަމުގައި ވެސް ބުނެފައިވެ އެވެ. ކީރިތި ރަސޫލާ z ޙަދީޘްކުރައްވައިފައިވާ ބަސްފުޅެއްގެ މާނައިގައި ވެއެވެ. ”އަންހެނަކާ ކައިވެނިކުރެވެނީ ހަތަރު ކަމަކަށް ޓަކައެވެ. އެއީ، އޭނާގެ މުދަލާއި، އޭނާގެ ޙަސަބާއި، އޭނާގެ ރީތި ކަމާއި، އޭނާގެ ދީންވެރިކަމެވެ. ފަހެ ތިބާ ދީންވެރި މީހާ އިޚުތިޔާރުކުރާށެވެ! އޭރުން މާތް ﷲ ތިބާއަށް ބަރަކާތްލައްވާނެތެވެ. ނޫން ނަމަ ތިބާ ފަޤީރުވެ ބަރުބާދުވެދާނެތެވެ.“[1] ދެވަނަ ކަމަކީ ހެޔޮލަފާ ޞާލިޙު ތަޤުވާވެރި ދަރީން ދެއްވުން އެދި މާތް ﷲއަށް ދުޢާކުރުން މަތީ ދެމިހުރުމެވެ.
ޖަމާޢަތުގައި ކުރާ ނަމާދުގެ މާތްކަން ބަޔާންކޮށްދެއްވަވައި ރަސޫލުﷲ z ޙަދީޘް ބަސްފުޅެއްގެ މާނައިގައި ވެއެވެ. ”އެކަނިހުރެކުރާ ނަމާދަށް ވުރެ ޖަމާޢަތުގައިކުރާ ނަމާދުގެ ޘަވާބާއި ދަރުމަ ހަތާވީސްގުނަ އިތުރުވެގެންވެއެވެ.“ އެހެންކަމުން ދަރީން މިސްކިތަށް ލޯބިޖައްސުވައި، ޖަމާޢަތުގައި ނަމާދު ކުރުމަށް އަހުލުވެރި ކުރުވުމަށް ނަސޭޙަތްތެރިވެފައި ވެއެވެ. އަދި ދަރީންނަށް ނަސޭޙަތް ދިނުމުގައި ރިވެތި ގޮތުގައި ނަސޭޙަތްތެރި ވުމަށްވެސް އެދިފައިވެއެވެ. އެގޮތުން ލުޤްމާނުގެފާނުގެ ދަރިކަލުންނަށް އެކަލޭގެފާނު ދެއްވި ނަސޭހަތުން މިސާލު ނަންގަވާފައިވެ އެވެ. ލުޤްމާނުގެފާނުގެ ދަރިކަލުންނަށް އެކަލޭގެފާނު ދެއްވި ނަސޭހަތް މާތް ﷲ ކީރިތި ޤުރްއާނުގައި ވަޙީކުރައްވާފައިވާ ވަޙީބަސްފުޅުގެ މާނައިގައި ވެއެވެ. ”އޭ ދަރިފުޅާއެވެ! ތިބާ ނަމާދު ޤާއިމުކުރާށެވެ! އަދި ހެޔޮކަންތަކަށް އަމުރުކުރާށެވެ! އަދި ނުބައިކަންތައް ނަހީކުރާށެވެ! އަދި ތިބާޔަށް ޖެހޭ މުޞީބާތަށް ކެތްކުރާށެވެ! ހަމަކަށަވަރުން، އެކަންވަނީ، ޢަޒުމުކަނޑައަޅާން ޖެހޭ ކަންތައްތަކުގެ ތެރެއިންނެވެ.“
އަދި ފިރިހެންދަރީން މިސްކިތުގައި ނަމާދު ޤާއިމުކުރުމަށް ލޯބިޖެއްސުމަށް ޓަކައި އެ ކަމުގައި ހުރި ދަރުމަޔާއި ޘަވާބުގެ ވާހަކަތައް ކިޔައިދީ އެ ކުދީންގެ ހިތްތަކުގައި މި ކަމަށް ލޯބިޖެއްސެވުމަށް ޚުތުބާގައި ނަސޭޙަތްތެރި ވެފައިވެ އެވެ. ޤިޔާމަތްދުވަހު މީސްތަކުންނާ އިރު ނުހަނު ކައިރިކުރެވޭނޭކަމާއި، އެ ދުވަހުގެ ގަދަ ހޫނުން މީސްތަކުންގެ ގައިން އޮހޮރޭ ދަލުން، ބިންގަނޑުގައި ކޯރުހެދި އެ މީހެއްގެ ޢަމަލުތައް ހުރި މިންވަރަކުން އޭގެތެރެޔަށް ގެނބި އެއް ބަޔަކު އޭގެ ތެރޭގައި ޣަރަޤުވާނޭކަމަށް ނަބަވީ އިރުޝާދުތަކުން އެނގޭން އެބަހުރި ކަމަށް ވެސް ޚުތުބާގައި ބަޔާންކޮށްފައި ވެއެވެ.
ރަސޫލު ﷲ z ޙަދީޘްކުރައްވައިފައިވާ ބަސްފުޅެއްގެ މާނައިގައި ވެއެވެ. ”މާތް ﷲގެ ޢަރުޝިކޮޅުގެ ހިޔާވަހިކަން ފިޔަވައި އެހެން އެއްވެސް ހިޔާވަހިކަމެއްނުވާ ދުވަހު އެކަލާނގެ ޢަރުޝިކޮޅުގެ ހިޔާ ހަތް ބާވަތެއްގެ ބަޔަކަށް ދެއްވާނެއެވެ.“ އޭގެ ތެރެއިން އެއްބަޔަކީ ”މިސްކިތަށް ހިތްޖެހިފައިވާ މީހާ، އެބަހީ: ނަމާދުތަކަށް އިންތިޒާރުކޮށް އެއަށް ރައްކާތެރިވާ މީހުންނެވެ.“
”ހިތާމައަކީ މިއަދު ނަމާދުގެ ވަގުތުތަކަށް ސަމާލުކަން ދިނުމެއްނެތި ކުޅިވަރު ހަރަކާތްތަކާއި ތަފާތު ޕުރޮގުރާމުތައް އެކިއެކި މުއައްސަސާތަކުން ރާވައި ނަމާދު ވަގުތު ފާއިތުވެދާ އިރު ވެސް އަހަރެމެންގެ ދަރީންނާއި ޒުވާނުން އެ ކަމުގެ ތެރޭގައި މަޝްޣޫލުކުރުވާކަމެވެ. ނަމާދަށް ބަންގިގޮވޭ އިރު މައިންބަފައިން ވެސް، ދަރީންގެ އަތުގައި ހިފައިގެން ގޮސް މިސްކިތާ ކައިރީގައި އޮންނަ ކުޅިވަރު މައިދާންތަކަށް ދޫކޮށްލާކަމެވެ. ތިމާ މީހާ ނަމާދުކޮށްފައި، ނަމާދުތައް ފާއިތުވެދާ އިރު ވެސް ދަރީން ޓީވީ ބެލުމާއި ތަފާތު ގޭމުތައް ކުޅޭން ދޫކޮށްލައިފައި ބައިތިއްބާ ނަމަ ތިބާ މާތް ﷲއަށް ބިރުވެތިވެ ޚަބަރުދާރުވާށެވެ!“
ހަމައެހެންމެ މިހާރު ވޭތުކުރަމުން މިދާ މައްސަރަކީ އެންމެން އެކީ އެކައްޗަކަށް ތަޢުބާވެ މާތް ﷲގެ މަގަށް ރުޖޫޢަވުމަށް ރަނުގެ ފުރުޞަތެއް ކަމަށާއި، އެއީ މިއީ މާތް ﷲ މާތްކުރައްވައި ޙުރުމަތްތެރިކުރައްވައިފައިވާ ރަޖަބުމަސް ކަމަށް ވެސް ހަންދުމަކޮށްދީފައި ވެއެވެ. ނަމަވެސް މި މަހުގެ ވަކި ދުވަހެއްގައި ޚާއްޞަ ރޯދައެއް ނުވަތަ ޚާއްޞަ ނަމާދެއްކުރުމެއްނެތް ކަމަށް ވެސް ބުނެފައިވެ އެވެ.
ޚުތުބާ ނިންމާލާފައި ވަނީ ސަވާބާއި ދަރުމަ ހޯދުމަށްޓަކައި މި މަހުގައި ހެޔޮކަންތައްތައް އިތުރުކޮށް ނުބައިކަންތަކުން ދުރުވެގަތުމަށް ނަސޭޙަތްތެރި ވަމުންނެވެ.
މިލިޔުން ކިޔާލުމުން
